13 sierpnia 2026 · Łukasz Wojciechowski
Do tych specjalistów możesz iść bez skierowania. Sprawdź, kto ma takie prawo
Wizyta u specjalisty na NFZ nie zawsze wymaga wcześniejszego skierowania od lekarza rodzinnego. Przepisy przewidują kilka wyjątków, dzięki którym pacjent może zgłosić się bezpośrednio do wybranej poradni.
Kiedy skierowanie nie jest potrzebne?
Bez skierowania można skorzystać m.in. z wizyty u:
- psychiatry,
- ginekologa i położnika,
- onkologa,
- wenerologa,
- dentysty.
To jednak nie wszystko. Istnieją również szczególne sytuacje, w których pacjent może zostać przyjęty w poradni specjalistycznej bez skierowania. Dotyczy to m.in. osób:
- zakażonych HIV,
- chorych na gruźlicę,
- uzależnionych od alkoholu lub środków odurzających,
- współuzależnionych,
- posiadających określone uprawnienia kombatanckie lub związane ze służbą wojskową,
- będących cywilnymi niewidomymi ofiarami działań wojennych,
- posiadających określone uprawnienia weterana,
- korzystających ze specjalistycznej pomocy psychologicznej, psychoterapeutycznej i środowiskowej dla dzieci i młodzieży.
Ważne dla osób z niepełnosprawnością
Szczególne uprawnienie dotyczy również osób posiadających orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności.
W takim przypadku można korzystać ze świadczeń ambulatoryjnej opieki specjalistycznej bez skierowania, na zasadach określonych w przepisach.
To bardzo ważna informacja, ponieważ oznacza, że osoba spełniająca warunki nie musi najpierw udawać się do lekarza POZ tylko po to, aby uzyskać skierowanie do specjalisty.
Planowane są kolejne zmiany
Ministerstwo Zdrowia pracuje również nad rozwiązaniami, które mają ułatwić dostęp do pomocy psychologicznej. Jednym z proponowanych rozwiązań jest możliwość skorzystania ze świadczeń psychologicznych w punktach zgłoszeniowo-koordynacyjnych bez konieczności posiadania skierowania.
Celem jest przede wszystkim skrócenie drogi pacjenta do uzyskania pomocy, szczególnie w sytuacjach wymagających szybkiej reakcji.
Warto znać swoje prawa
Skierowanie nadal jest wymagane w przypadku wielu specjalistów, dlatego przed rejestracją warto sprawdzić, jakie zasady obowiązują przy konkretnej poradni.
Jeżeli jednak należysz do grupy, która ma ustawowe prawo do wizyty bez skierowania, placówka nie powinna wymagać od Ciebie skierowania tylko dlatego, że jest to standardowa procedura dla innych pacjentów.
Znajomość swoich praw może oznaczać mniej formalności i szybszy dostęp do lekarza.